មរណសាក្សីដំបូងគេបង្អស់ លោក អគ្គឌីកង ស្តេហ្វាន
THE HOLY PROTOMARTYR STEPHEN THE ARCHDEACON

ស្តេហ្វានជាសាច់សាលោហិតរបស់គ្រីស្ទទូត ប៉ូល និងជាជនជាតិ យូដាម្នាក់ក្នុងចំណោមពួកដែលរស់នៅក្នុងខេត្តហេលឡេនិក។ ស្តេហ្វាន ជាឌីកង ដំបូងគេក្នុងចំណោមឌីកង (deacons) ទាំងប្រាំពីរនាក់ ដែលគ្រីស្ទទូតដ៏វិសុទ្ធបានតែងតាំង ដើម្បីបម្រើ ជួយអ្នកក្រីក្រនៅក្រុងយេរូសាឡឹម។ ដោយសារតែហេតុនេះ លោកត្រូវបានគេហៅថាឣគ្គឌីកង (archdeacon)។
ដោយឥទ្ធិពលនៃជំនឿរបស់គាត់ លោក ស្តេហ្វានបាន ប្រព្រឹត្ត ឣព្ភូតហេតុ ធំៗ ជាច្រើននៅក្នុងចំណោមប្រជាជន។ ពួកយូដាដ៏អាក្រក់បានជជែកដេញដោលជាមួយគាត់ ប៉ុន្តែពួកគេតែងតែចាញ់ដោយប្រាជ្ញា និងអំណាចនៃព្រះវិញ្ញាណដ៏វិសុទ្ធ ដែលបានធ្វើការតាមរយៈគាត់។ បន្ទាប់មក ពួកយូដាដែលអៀនខ្មាស ដែលទម្លាប់និយាយបង្កាច់បង្ខូចគេ បានញុះញង់ប្រជាជន និងពួកព្រឹទ្ធាចារ្យរបស់ប្រជាជនឲ្យប្រឆាំងនឹងស្ទេផានដ៏ស្លូតត្រង់ ដោយចោទប្រកាន់គាត់ថាបានជេរប្រមាថព្រះ និងប្រឆាំងនឹងលោកម៉ូសេ។ ភស្តុតាងក្លែងក្លាយត្រូវបានរកឃើញយ៉ាងរហ័សដែលបញ្ជាក់ពីការចោទប្រកាន់នេះ។
ស្តេហ្វានបានឈរនៅចំពោះមុខប្រជាជន ហើយអស់អ្នកដែលឃើញព្រះភ័ក្ត្ររបស់គាត់ ដូចជាព្រះភ័ក្ត្រនៃទេវទូត (កិច្ចការ ៦:១៥) ពោលគឺ ព្រះភ័ក្ត្ររបស់គាត់បានភ្លឺស្វាងដោយពន្លឺនៃព្រះគុណ ដូចជាព្រះភ័ក្ត្ររបស់លោកម៉ូសេ នៅពេលដែលលោកនិយាយជាមួយព្រះជាម្ចាស់ម្តងកន្លងមក។ ស្តេហ្វានបានបើកមាត់របស់គាត់ ហើយរាប់បញ្ជីនូវកិច្ចការល្អជាច្រើន និងឣព្ភូតហេតុដែលព្រះជាម្ចាស់បានប្រព្រឹត្តកន្លងមកសម្រាប់ប្រជាជនអ៊ីស្រាអែល ព្រមទាំងបទឧក្រិដ្ឋកម្ម និងការប្រឆាំងនឹងព្រះជាម្ចាស់ជាច្រើនពីសំណាក់ប្រជាជននេះ។ លោកបានស្តីបន្ទោសពួកគេជាពិសេសចំពោះការសម្លាប់ព្រះគ្រិស្តព្រះអម្ចាស់ ដោយហៅពួកគេថាជាជនក្បត់ និងជាឃាតករ (កិច្ចការ ៧:៥២)។
ហើយនៅពេលដែលពួកគេកំពុងខាំធ្មេញរបស់ខ្លួន ស្តេហ្វានបានមើលឃើញ ឋានសួគ៌បើកចេញ ហើយឃើញសិរីរុងរឿងរបស់ព្រះជាម្ចាស់។ អ្វីដែលគាត់បានឃើញ គាត់បានប្រកាសទៅកាន់ពួកយូដាថា៖ ««មើលហ្ន៎! ខ្ញុំឃើញផ្ទៃមេឃបើកចំហ និងឃើញបុត្រមនុស្ស*ឈរនៅខាងស្ដាំព្រះជាម្ចាស់» (កិច្ចការ ៧:៥៦)។ បន្ទាប់មក ពួកមនុស្សអាក្រក់ទាំងនោះបានចាប់គាត់នាំចេញទៅក្រៅទីក្រុង ហើយគប់ដុំថ្មសម្លាប់គាត់។ ក្នុងចំណោមអ្នកបៀតបៀនគាត់ មានសាច់សាលោហិតរបស់គាត់ គឺលោកសូល ដែលក្រោយមកគឺជាគ្រីស្ទទូត ប៉ូល ផងដែរ។
នៅពេលនោះ ស្ត្រីព្រហ្មចារីដ៏វិសុទ្ធបំផុត ជាមាតានៃព្រះជាម្ចាស់ ដែលឈរនៅលើថ្មមួយនៅពីចម្ងាយជាមួយសន្ត យ៉ូហាន ទេវវិទូរ បានឃើញធ្វើជាសាក្សីនូវការទទួលមរណភាពរបស់មរណសាក្សីជំនាន់ដំបូងនេះដើម្បីសេចក្ដីពិតនៃព្រះរាជបុត្រា និងព្រះជាម្ចាស់របស់នាង ហើយនាងបានអធិស្ឋានទៅព្រះសម្រាប់ស្តេហ្វាន។ ហេតុការណ៍នេះបានកើតឡើងមួយឆ្នាំបន្ទាប់ពីព្រះវិញ្ញាណដ៏វិសុទ្ធបានយាងមកលើពួកគ្រីស្ទទូត។
ហ្គាម៉ាលីអែល (Gamaliel) ដែលជាមេដឹកនាំរបស់ពួកយូដា និងជាគ្រិស្ទានដោយសម្ងាត់ បានលួចយកសពរបស់សន្ត ស្តេហ្វាន ហើយបញ្ចុះនៅលើដីស្រែចំការផ្ទាល់ខ្លួនរបស់គាត់។ ដូច្នេះហើយ មរណសាក្សីគ្រិស្ទានដំបូងគេនេះបានចូលសំរាក ដ៏ថ្កុំថ្កើង និងបានទៅយកទីជំរកនៅក្នុងព្រះរាជ្យរបស់ព្រះគ្រិស្ត ព្រះជាម្ចាស់។
